品读经典 · 传承文明

十二月乐辞十三首

吾丘衍

新春迟迟旧春改,日积馀分几分在。xīn chūn chí chí jiù chūn gǎi,rì jī yú fēn jǐ fēn zài。 嫦娥兔宫圆影多,二十六弦迟岁华。cháng é tù gōng yuán yǐng duō,èr shí liù xián chí suì huá。

如意篇

吾丘衍

世巧吾所后,玄金起尘泥。shì qiǎo wú suǒ hòu,xuán jīn qǐ chén ní。 华芝鼓神炉,至宝惊海蜺。huá zhī gǔ shén lú,zhì bǎo jīng hǎi ní。 平飞剑飞铓,醉舞河汉低。píng fēi jiàn fēi máng,zuì wǔ hé hàn dī。 歌翻玉壶冰,男折珊瑚枝。gē fān yù hú bīng,nán zhé shān hú zhī。 古士日以迈,人今孰如兹。gǔ shì rì yǐ mài,rén jīn shú rú zī。 王夷麈毛轻,葛亮空羽资。wáng yí zhǔ máo qīng,gé liàng kōng yǔ zī。 表世各有尚,陶仙乃吾师。biǎo shì gè yǒu shàng,táo xiān nǎi wú shī。 我携白云中,鸾鹤为我飞。wǒ xié bái yún zhōng,luán hè wèi wǒ fēi。 高举轶虚旷,凌霞扣天扉。gāo jǔ yì xū kuàng,líng xiá kòu tiān fēi。 一笑竹化龙,空随长房归。yī xiào zhú huà lóng,kōng suí zhǎng fáng guī。

赠宋道夫诗并叙

吾丘衍

神圣睹河洛,造化穷阴阳。shén shèng dǔ hé luò,zào huà qióng yīn yáng。 灵书秘玄言,妙测无隐藏。líng shū mì xuán yán,miào cè wú yǐn cáng。 临江宋道夫,精艺名久扬。lín jiāng sòng dào fū,jīng yì míng jiǔ yáng。 为我作影数,知来意何长。wèi wǒ zuò yǐng shù,zhī lái yì hé zhǎng。 寒灰已无然,岂复生夜光。hán huī yǐ wú rán,qǐ fù shēng yè guāng。 鹤化或可待,烟霞庶翱翔。hè huà huò kě dài,yān xiá shù áo xiáng。 青阳去遥遥,钟叟道乃彰。qīng yáng qù yáo yáo,zhōng sǒu dào nǎi zhāng。 观化忽神化,令人慕遐荒。guān huà hū shén huà,lìng rén mù xiá huāng。

朱仲山买李生琴

吾丘衍

吴客抱绿绮,玉弦响冰丝。wú kè bào lǜ qǐ,yù xián xiǎng bīng sī。 胡为飘然□,飞去别所知。hú wèi piāo rán,fēi qù bié suǒ zhī。 河轮佩将将,山叟讵我欺。hé lún pèi jiāng jiāng,shān sǒu jù wǒ qī。 神化不可驻,周流自天期。shén huà bù kě zhù,zhōu liú zì tiān qī。 归休白羊山,拂袖松桂枝。guī xiū bái yáng shān,fú xiù sōng guì zhī。 一奏鸐舞操,冷风为相随。yī zòu dí wǔ cāo,lěng fēng wèi xiāng suí。 千金尔何神,致此太古姿。qiān jīn ěr hé shén,zhì cǐ tài gǔ zī。 真趣适有会,冥心契遐思。zhēn qù shì yǒu huì,míng xīn qì xiá sī。 君吟泰俗歌,晋野知可师。jūn yín tài sú gē,jìn yě zhī kě shī。 长咏复相寄,如听白鹇辞。zhǎng yǒng fù xiāng jì,rú tīng bái xián cí。 浊酒或易谋,华轩且迟迟。zhuó jiǔ huò yì móu,huá xuān qiě chí chí。

陈公辅听雨轩

吾丘衍

帝子吟潇湘,潇湘云烟竟茫茫。dì zi yín xiāo xiāng,xiāo xiāng yún yān jìng máng máng。 楚客歌洞庭,洞庭木叶空秋声。chǔ kè gē dòng tíng,dòng tíng mù yè kōng qiū shēng。 岂如敬亭山前野人宅,西风不惊响云滴。qǐ rú jìng tíng shān qián yě rén zhái,xī fēng bù jīng xiǎng yún dī。 烛花未剪书在床,爱尔玄音起虚寂。zhú huā wèi jiǎn shū zài chuáng,ài ěr xuán yīn qǐ xū jì。 忽无复有天,洒洒来自然。hū wú fù yǒu tiān,sǎ sǎ lái zì rán。 山中枕流人,如听洗耳泉。shān zhōng zhěn liú rén,rú tīng xǐ ěr quán。 神融意适有真趣,汝南郭泰来何暮。shén róng yì shì yǒu zhēn qù,rǔ nán guō tài lái hé mù。 忽忆陇头水,罢我膝上琴。hū yì lǒng tóu shuǐ,bà wǒ xī shàng qín。 旅人动遐思,无此潇洒心。lǚ rén dòng xiá sī,wú cǐ xiāo sǎ xīn。 君不闻岩花悲歌杜陵老,山雪空回剡溪棹。jūn bù wén yán huā bēi gē dù líng lǎo,shān xuě kōng huí shàn xī zhào。 祁寒暑雨惟怨咨,流麦漂衢竟谁道。qí hán shǔ yǔ wéi yuàn zī,liú mài piāo qú jìng shuí dào。 与君歌听雨,秋雨最可听。yǔ jūn gē tīng yǔ,qiū yǔ zuì kě tīng。 明朝雨歇云亦散,月色满地秋冥冥。míng cháo yǔ xiē yún yì sàn,yuè sè mǎn dì qiū míng míng。

西瓜诗

吾丘衍

萍实浮楚江,楚人乃见疑。píng shí fú chǔ jiāng,chǔ rén nǎi jiàn yí。 不逢鲁中叟,谁羡耀日姿。bù féng lǔ zhōng sǒu,shuí xiàn yào rì zī。 秋风满淮甸,萦蔓络紫丝。qiū fēng mǎn huái diān,yíng màn luò zǐ sī。 邵圃失颜色,翠华射玻瓈。shào pǔ shī yán sè,cuì huá shè bō lí。 当筵鼓金刀,破此倾酒卮。dāng yán gǔ jīn dāo,pò cǐ qīng jiǔ zhī。 玉露滴苍佩,月冰散红犀。yù lù dī cāng pèi,yuè bīng sàn hóng xī。 寄言作歌人,勿咏黄台诗。jì yán zuò gē rén,wù yǒng huáng tái shī。

洞山吟

吾丘衍

君不见愚公移山山不移,夸娥负山山不知。jūn bù jiàn yú gōng yí shān shān bù yí,kuā é fù shān shān bù zhī。 君不见钓鳌人归龙伯国,三山依然镇东极。jūn bù jiàn diào áo rén guī lóng bó guó,sān shān yī rán zhèn dōng jí。 江流曲折吴越分,越山气接吴山云。jiāng liú qū zhé wú yuè fēn,yuè shān qì jiē wú shān yún。 吴山脉断凤凰去,玄洲鹤侣丹纷纷。wú shān mài duàn fèng huáng qù,xuán zhōu hè lǚ dān fēn fēn。 玄元之真人,挥手来玉京。xuán yuán zhī zhēn rén,huī shǒu lái yù jīng。 蓁芜扫尽见真境,丹台紫殿何峥嵘。zhēn wú sǎo jǐn jiàn zhēn jìng,dān tái zǐ diàn hé zhēng róng。 鞭雷驱山走沧海,歘忽三山宛然在。biān léi qū shān zǒu cāng hǎi,chuā hū sān shān wǎn rán zài。 俯看琪树玉柯明,不信人间岁华改。fǔ kàn qí shù yù kē míng,bù xìn rén jiān suì huá gǎi。 洞山有洞何所之,天游万里那能期。dòng shān yǒu dòng hé suǒ zhī,tiān yóu wàn lǐ nà néng qī。 无名仙老不可问,碧花瑶草草风吹。wú míng xiān lǎo bù kě wèn,bì huā yáo cǎo cǎo fēng chuī。 我逢真人问真诀,笑指高堂□庄列。wǒ féng zhēn rén wèn zhēn jué,xiào zhǐ gāo táng zhuāng liè。 归来为赋洞山吟,他日披云卧松雪。guī lái wèi fù dòng shān yín,tā rì pī yún wò sōng xuě。

夏日睡起言志

吾丘衍

布谷啼稍歇,修篁满西轩。bù gǔ tí shāo xiē,xiū huáng mǎn xī xuān。 匡林足薰风,对此昼掩门。kuāng lín zú xūn fēng,duì cǐ zhòu yǎn mén。 丹经倦披翻,浊酒犹在尊。dān jīng juàn pī fān,zhuó jiǔ yóu zài zūn。 一饮醒渴肺,再斟咏玄言。yī yǐn xǐng kě fèi,zài zhēn yǒng xuán yán。 卢敖我思之,弘景道岂繁。lú áo wǒ sī zhī,hóng jǐng dào qǐ fán。 古士邈云汉,良怀想瑶琨。gǔ shì miǎo yún hàn,liáng huái xiǎng yáo kūn。 朝阳倏西曛,念彼岁月奔。cháo yáng shū xī xūn,niàn bǐ suì yuè bēn。 颜貌不可恃,青青去玄根。yán mào bù kě shì,qīng qīng qù xuán gēn。 采真固难名,求道或有源。cǎi zhēn gù nán míng,qiú dào huò yǒu yuán。 三径若可赋,吾将老丘樊。sān jìng ruò kě fù,wú jiāng lǎo qiū fán。

书陈道士止酒诗后

吾丘衍

真乐不在酒,高吟岂为狂。zhēn lè bù zài jiǔ,gāo yín qǐ wèi kuáng。 谁能采菊似陶令,篱东若待江州王。shuí néng cǎi jú shì táo lìng,lí dōng ruò dài jiāng zhōu wáng。 陈仙紫霞客,脱洒吾所识。chén xiān zǐ xiá kè,tuō sǎ wú suǒ shí。 天瓢不染人世香,曾向瑶台醉春色。tiān piáo bù rǎn rén shì xiāng,céng xiàng yáo tái zuì chūn sè。 玉桃屡食王母笑,眉发千年若年少。yù táo lǚ shí wáng mǔ xiào,méi fā qiān nián ruò nián shǎo。 世人往往犹见之,对人但写空中辞。shì rén wǎng wǎng yóu jiàn zhī,duì rén dàn xiě kōng zhōng cí。 长江滔滔九江水,江流注海无穷已。zhǎng jiāng tāo tāo jiǔ jiāng shuǐ,jiāng liú zhù hǎi wú qióng yǐ。 锦肠光射虹影昏,未必尘浆可濡此。jǐn cháng guāng shè hóng yǐng hūn,wèi bì chén jiāng kě rú cǐ。 阳春从昔和者稀,大音既发馀音低。yáng chūn cóng xī hé zhě xī,dà yīn jì fā yú yīn dī。 隋侯明月照车乘,纷纷鱼目空尘泥。suí hóu míng yuè zhào chē chéng,fēn fēn yú mù kōng chén ní。 高阳小饮夸汉祖,伯伦荷锸终何补。gāo yáng xiǎo yǐn kuā hàn zǔ,bó lún hé chā zhōng hé bǔ。 君不见餐霞楼上飞凤凰,酿玉蚁穴苍苔荒。jūn bù jiàn cān xiá lóu shàng fēi fèng huáng,niàng yù yǐ xué cāng tái huāng。

洛城晓

吾丘衍

洛阳晓气浮春空,花风漾暖香蒙蒙。luò yáng xiǎo qì fú chūn kōng,huā fēng yàng nuǎn xiāng méng méng。 油车碧钿金騕袅,染露蹴烟移海红。yóu chē bì diàn jīn yǎo niǎo,rǎn lù cù yān yí hǎi hóng。 回廊复宫洞房隔,梦入瑶台买春色。huí láng fù gōng dòng fáng gé,mèng rù yáo tái mǎi chūn sè。 叠柳蛾眉蜀帐昏,误识铜驼锦香陌。dié liǔ é méi shǔ zhàng hūn,wù shí tóng tuó jǐn xiāng mò。 鸾悲镜舞秋茫茫,帘移日光春昼长。luán bēi jìng wǔ qiū máng máng,lián yí rì guāng chūn zhòu zhǎng。 春昼长,恨春草,胡蝶飞来鬓先老。chūn zhòu zhǎng,hèn chūn cǎo,hú dié fēi lái bìn xiān lǎo。

送商继显

吾丘衍

昔送春水别,悠悠岁华迁。xī sòng chūn shuǐ bié,yōu yōu suì huá qiān。 廉车忽东来,清风满长川。lián chē hū dōng lái,qīng fēng mǎn zhǎng chuān。 我家衡门古城曲,养素居真抱幽独。wǒ jiā héng mén gǔ chéng qū,yǎng sù jū zhēn bào yōu dú。 少年未免笑陈平,委巷何人重干木。shǎo nián wèi miǎn xiào chén píng,wěi xiàng hé rén zhòng gàn mù。 君能下士倾里闾,时恒过我谈诗书。jūn néng xià shì qīng lǐ lǘ,shí héng guò wǒ tán shī shū。 丈夫贵义乃如此,高怀可似东平徐。zhàng fū guì yì nǎi rú cǐ,gāo huái kě shì dōng píng xú。 凤凰衔书紫云阙,驿使连催向春发。fèng huáng xián shū zǐ yún quē,yì shǐ lián cuī xiàng chūn fā。 此行莫嗟老相随,尚父犹能赞纶綍。cǐ xíng mò jiē lǎo xiāng suí,shàng fù yóu néng zàn lún fú。 青云万里何茫茫,冥鸿不飞天路长。qīng yún wàn lǐ hé máng máng,míng hóng bù fēi tiān lù zhǎng。 瀛洲松桂各有意,未应笑□孤兰芳。yíng zhōu sōng guì gè yǒu yì,wèi yīng xiào gū lán fāng。 人间聚散岂得已,义士由来重知己。rén jiān jù sàn qǐ dé yǐ,yì shì yóu lái zhòng zhī jǐ。 璅陵旧隐固依然,东山须为苍生起。suǒ líng jiù yǐn gù yī rán,dōng shān xū wèi cāng shēng qǐ。

马虚中为庐山黄尊师画西湖烟雨

吾丘衍

湖山秀绝钱塘西,六鳌截岸开云霓。hú shān xiù jué qián táng xī,liù áo jié àn kāi yún ní。 瑶峰彩树绮罗色,孰将烟雨看冥迷。yáo fēng cǎi shù qǐ luó sè,shú jiāng yān yǔ kàn míng mí。 昔年繁华有如此,金碧楼台画图里。xī nián fán huá yǒu rú cǐ,jīn bì lóu tái huà tú lǐ。 今来观画想当年,一片生绡但烟水。jīn lái guān huà xiǎng dāng nián,yī piàn shēng xiāo dàn yān shuǐ。 紫霞道士璚楼仙,栖真养素玄又玄。zǐ xiá dào shì qióng lóu xiān,qī zhēn yǎng sù xuán yòu xuán。 含毫深雾入幽思,写开十里玻璃天。hán háo shēn wù rù yōu sī,xiě kāi shí lǐ bō lí tiān。 玻璃浮天漾天色,倒影斜分雨云墨。bō lí fú tiān yàng tiān sè,dào yǐng xié fēn yǔ yún mò。 元晖有意共苍茫,岂在西娘艳雕饰。yuán huī yǒu yì gòng cāng máng,qǐ zài xī niáng yàn diāo shì。 晴天散雨东风吹,雨收已觉非当时。qíng tiān sàn yǔ dōng fēng chuī,yǔ shōu yǐ jué fēi dāng shí。 它年携此故山去,松风洒瀑遥相思。tā nián xié cǐ gù shān qù,sōng fēng sǎ pù yáo xiāng sī。

因上人以所画陶隐居留别

吾丘衍

真僧寄人间,云影落大地。zhēn sēng jì rén jiān,yún yǐng luò dà dì。 倏来无本行,暂止宁有意。shū lái wú běn xíng,zàn zhǐ níng yǒu yì。 尝览物外史,觉士吾所钦。cháng lǎn wù wài shǐ,jué shì wú suǒ qīn。 扰扰万境中,丹葩耀阳林。rǎo rǎo wàn jìng zhōng,dān pā yào yáng lín。 往年识因公,古貌白毫相。wǎng nián shí yīn gōng,gǔ mào bái háo xiāng。 今年重相逢,远意益疏放。jīn nián zhòng xiāng féng,yuǎn yì yì shū fàng。 金策挂山壁,衲衣悬竹枝。jīn cè guà shān bì,nà yī xuán zhú zhī。 了然离言辞,明珠净摩尼。le rán lí yán cí,míng zhū jìng mó ní。 陶公古仙人,道备入海岳。táo gōng gǔ xiān rén,dào bèi rù hǎi yuè。 写容寄遐思,神交慰寥邈。xiě róng jì xiá sī,shén jiāo wèi liáo miǎo。 一镜摄众影,万有道所将。yī jìng shè zhòng yǐng,wàn yǒu dào suǒ jiāng。 相送湖水阴,空云起苍茫。xiāng sòng hú shuǐ yīn,kōng yún qǐ cāng máng。

演上人归雪峰

吾丘衍

昔诵梁苑赋,雪山峙西方。xī sòng liáng yuàn fù,xuě shān zhì xī fāng。 兹峰一何高,玉影发夜光。zī fēng yī hé gāo,yù yǐng fā yè guāng。 演公禅门秀,法海一苇航。yǎn gōng chán mén xiù,fǎ hǎi yī wěi háng。 远参天目僧,回憩中峰旁。yuǎn cān tiān mù sēng,huí qì zhōng fēng páng。 向我说方外,飞鸿点沧浪。xiàng wǒ shuō fāng wài,fēi hóng diǎn cāng làng。 雪飞本无花,雪尽复何有。xuě fēi běn wú huā,xuě jǐn fù hé yǒu。 岂如故山中,寒光射牛斗。qǐ rú gù shān zhōng,hán guāng shè niú dòu。 学道当解此,纯白含性宗。xué dào dāng jiě cǐ,chún bái hán xìng zōng。 想同觉禅师,空山对芙蓉。xiǎng tóng jué chán shī,kōng shān duì fú róng。

宣城陈公辅晓访赠镜

吾丘衍

古镜若宝剑,千年有光芒。gǔ jìng ruò bǎo jiàn,qiān nián yǒu guāng máng。 铜花紫苔纹,不染冰井凉。tóng huā zǐ tái wén,bù rǎn bīng jǐng liáng。 客有陈孟公,旅宦自远方。kè yǒu chén mèng gōng,lǚ huàn zì yuǎn fāng。 清晓访我舍,主宾共相忘。qīng xiǎo fǎng wǒ shě,zhǔ bīn gòng xiāng wàng。 隐隐怀袖中,出此片月光。yǐn yǐn huái xiù zhōng,chū cǐ piàn yuè guāng。 卧视复仰照,依微见陵阳。wò shì fù yǎng zhào,yī wēi jiàn líng yáng。 秋水倒不飞,七锦各异章。qiū shuǐ dào bù fēi,qī jǐn gè yì zhāng。 抚玩乐此惠,神交思悠长。fǔ wán lè cǐ huì,shén jiāo sī yōu zhǎng。 朗诵璚玖音,晨华翠云张。lǎng sòng qióng jiǔ yīn,chén huá cuì yún zhāng。

莫种树

吾丘衍

莫种树,种树阴我屋。mò zhǒng shù,zhǒng shù yīn wǒ wū。 长大如盖青茫茫,何用春风暂时绿。zhǎng dà rú gài qīng máng máng,hé yòng chūn fēng zàn shí lǜ。

休洗红

吾丘衍

休洗红,洗红红在水。xiū xǐ hóng,xǐ hóng hóng zài shuǐ。 旧红因水来,今复水中弃。jiù hóng yīn shuǐ lái,jīn fù shuǐ zhōng qì。 长安少年多负恩,漂毋犹自哀王孙。zhǎng ān shǎo nián duō fù ēn,piāo wú yóu zì āi wáng sūn。

方寿父赠桂珠篇

吾丘衍

嫦娥采香广寒陌,兔杵摇空响秋碧。cháng é cǎi xiāng guǎng hán mò,tù chǔ yáo kōng xiǎng qiū bì。 染香拂天移素烟,捣碎黄金失金色。rǎn xiāng fú tiān yí sù yān,dǎo suì huáng jīn shī jīn sè。 五丝绕环云纚纚,玄珠联翩出秋水。wǔ sī rào huán yún lí lí,xuán zhū lián piān chū qiū shuǐ。 天风羽衣生晚香,兰叶枯寒九华佩。tiān fēng yǔ yī shēng wǎn xiāng,lán yè kū hán jiǔ huá pèi。 仙人骑羊白山下,招手蓬莱促烟驾。xiān rén qí yáng bái shān xià,zhāo shǒu péng lái cù yān jià。 树边吴质未全醒,粉霞绶冷花飘零。shù biān wú zhì wèi quán xǐng,fěn xiá shòu lěng huā piāo líng。

送陆静复游张公石室

吾丘衍

骑驴入石璧,我闻古仙人。qí lǘ rù shí bì,wǒ wén gǔ xiān rén。 洞天秘云烟,道隐孰与亲。dòng tiān mì yún yān,dào yǐn shú yǔ qīn。 羽士玉清侣,浪迹寄隐沦。yǔ shì yù qīng lǚ,làng jì jì yǐn lún。 鍊真□阳山,采秀葛水滨。liàn zhēn yáng shān,cǎi xiù gé shuǐ bīn。 乘兴忆遐趣,飘然问飙轮。chéng xīng yì xiá qù,piāo rán wèn biāo lún。 西风满空山,桂子玉露新。xī fēng mǎn kōng shān,guì zi yù lù xīn。 □□□有地,天香散衣巾。yǒu dì,tiān xiāng sàn yī jīn。 折桂勿久品,桃花易千春。zhé guì wù jiǔ pǐn,táo huā yì qiān chūn。

桃花雨乐府一章寄翼之

吾丘衍

秦源春梦阳台晚,风散惊红作秋苑。qín yuán chūn mèng yáng tái wǎn,fēng sàn jīng hóng zuò qiū yuàn。 闲阴碧树摇暖云,茸苔罗水香氛氲。xián yīn bì shù yáo nuǎn yún,rōng tái luó shuǐ xiāng fēn yūn。 蝶飞不湿烟绵路,吴娥怨涩鸾阶步。dié fēi bù shī yān mián lù,wú é yuàn sè luán jiē bù。 参差海羽双燕来,依微石舞潇湘回。cān chà hǎi yǔ shuāng yàn lái,yī wēi shí wǔ xiāo xiāng huí。