品读经典 · 传承文明

和子俊感秋二首

赵孟頫

明月照北林,翩翩栖鸟翻。míng yuè zhào běi lín,piān piān qī niǎo fān。 虚室当静夜,幸绝人事喧。xū shì dāng jìng yè,xìng jué rén shì xuān。 念子已独寐,无人相语言。niàn zi yǐ dú mèi,wú rén xiāng yǔ yán。 吾生性坦率,与世无竞奔。wú shēng xìng tǎn lǜ,yǔ shì wú jìng bēn。 空怀丘壑志,耿耿固常存。kōng huái qiū hè zhì,gěng gěng gù cháng cún。 何由持此意,往与严郑论。hé yóu chí cǐ yì,wǎng yǔ yán zhèng lùn。

和子俊感秋二首

赵孟頫

白露泫然坠,草木日以雕。bái lù xuàn rán zhuì,cǎo mù rì yǐ diāo。 闲居无尘杂,日薄风翛翛。xián jū wú chén zá,rì báo fēng xiāo xiāo。 登高写我心,葵扇欲罢摇。dēng gāo xiě wǒ xīn,kuí shàn yù bà yáo。 感时俯逝水,回睇仰层霄。gǎn shí fǔ shì shuǐ,huí dì yǎng céng xiāo。 松乔在何许?高蹈不可招。sōng qiáo zài hé xǔ?gāo dǎo bù kě zhāo。 愿言从之游,怀古一何遥。yuàn yán cóng zhī yóu,huái gǔ yī hé yáo。

寄题右之此静轩

赵孟頫

卜居无喧寂,尚论心所宗。bo jū wú xuān jì,shàng lùn xīn suǒ zōng。 山林苟不静,亦与朝市同。shān lín gǒu bù jìng,yì yǔ cháo shì tóng。 闻君南窗下,寄傲乐无穷。wén jūn nán chuāng xià,jì ào lè wú qióng。 曲肱有馀趣,战胜纷华中。qū gōng yǒu yú qù,zhàn shèng fēn huá zhōng。 好风从何来?吹子庭前松。hǎo fēng cóng hé lái?chuī zi tíng qián sōng。 清琴时一弹,浊酒尊不空。qīng qín shí yī dàn,zhuó jiǔ zūn bù kōng。 颇恨道里赊,不得往相从。pǒ hèn dào lǐ shē,bù dé wǎng xiāng cóng。 人事矧好乖,我心何时降。rén shì shěn hǎo guāi,wǒ xīn hé shí jiàng。

岁暮和刚父杂诗二首

赵孟頫

惊飙吹白日,流光忽蹉跎。jīng biāo chuī bái rì,liú guāng hū cuō tuó。 登山采众芳,荆蓁一何多。dēng shān cǎi zhòng fāng,jīng zhēn yī hé duō。 迷途幸未远,回车且委蛇。mí tú xìng wèi yuǎn,huí chē qiě wěi shé。 黄鹄志四海,雀鴳将如何?huáng gǔ zhì sì hǎi,què yàn jiāng rú hé?

岁暮和刚父杂诗二首

赵孟頫

肥马黄金鞍,轻裘华且鲜。féi mǎ huáng jīn ān,qīng qiú huá qiě xiān。 朅来从横驰,意气何翩翩。qiè lái cóng héng chí,yì qì hé piān piān。 朝为人所慕,夕已为世怜。cháo wèi rén suǒ mù,xī yǐ wèi shì lián。 此道固应尔,祸福非虚言。cǐ dào gù yīng ěr,huò fú fēi xū yán。 生当称善人,死当谥为贤。shēng dāng chēng shàn rén,sǐ dāng shì wèi xián。 勿羡夸毗子,狂驰终百年。wù xiàn kuā pí zi,kuáng chí zhōng bǎi nián。

赵村道中

赵孟頫

朝出南郭门,遥指西山阴。cháo chū nán guō mén,yáo zhǐ xī shān yīn。 马蹄与石斗,宛转愁我心。mǎ tí yǔ shí dòu,wǎn zhuǎn chóu wǒ xīn。 溪谷莽回互,寒风振穹林。xī gǔ mǎng huí hù,hán fēng zhèn qióng lín。 黄叶洒我衣,岩泉走哀音。huáng yè sǎ wǒ yī,yán quán zǒu āi yīn。 凄凄霜露降,穷思浩难任。qī qī shuāng lù jiàng,qióng sī hào nán rèn。 人生亦何为,百年成古今。rén shēng yì hé wèi,bǎi nián chéng gǔ jīn。 华堂昔燕处,零落归丘岑。huá táng xī yàn chù,líng luò guī qiū cén。 况复不得保,悲来泪沾襟。kuàng fù bù dé bǎo,bēi lái lèi zhān jīn。

奉酬戴帅初架阁见赠

赵孟頫

仙人海上来,遗我珊瑚钩。xiān rén hǎi shàng lái,yí wǒ shān hú gōu。 晶光夺凡目,奇采耀九州。jīng guāng duó fán mù,qí cǎi yào jiǔ zhōu。 自吾得此宝,昼玩夜不休。zì wú dé cǐ bǎo,zhòu wán yè bù xiū。 生世勿恨晚,及与斯人俦。shēng shì wù hèn wǎn,jí yǔ sī rén chóu。 惜哉无琼玖,可以结绸缪。xī zāi wú qióng jiǔ,kě yǐ jié chóu móu。 世德日下衰,古风向谁求?shì dé rì xià shuāi,gǔ fēng xiàng shuí qiú? 蛾眉亦何有,空受众女仇。é méi yì hé yǒu,kōng shòu zhòng nǚ chóu。 适俗固所愿,违己良足忧。shì sú gù suǒ yuàn,wéi jǐ liáng zú yōu。 感子赠言意,再拜涕泣流。gǎn zi zèng yán yì,zài bài tì qì liú。 安得骑麒麟,从子以远游。ān dé qí qí lín,cóng zi yǐ yuǎn yóu。

桐庐道中

赵孟頫

历历山水郡,行行襟抱清。lì lì shān shuǐ jùn,xíng xíng jīn bào qīng。 两崖束沧江,扁舟此宵征。liǎng yá shù cāng jiāng,biǎn zhōu cǐ xiāo zhēng。 卧闻滩声壮,起见渚烟横。wò wén tān shēng zhuàng,qǐ jiàn zhǔ yān héng。 西风林木净,落日沙水明。xī fēng lín mù jìng,luò rì shā shuǐ míng。 高旻众星出,东岭素月生。gāo mín zhòng xīng chū,dōng lǐng sù yuè shēng。 舟子棹歌发,含词感人情。zhōu zi zhào gē fā,hán cí gǎn rén qíng。 人情苦不远,东山有遗声。rén qíng kǔ bù yuǎn,dōng shān yǒu yí shēng。 岂不怀燕居,简书趣期程。qǐ bù huái yàn jū,jiǎn shū qù qī chéng。 优游恐不免,驱驰竟何成。yōu yóu kǒng bù miǎn,qū chí jìng hé chéng。 我生悠悠者,何日遂归耕。wǒ shēng yōu yōu zhě,hé rì suì guī gēng。

张詹事遂初亭

赵孟頫

青山缭神京,佳气溢芳甸。qīng shān liáo shén jīng,jiā qì yì fāng diān。 林亭去天咫,万状争自献。lín tíng qù tiān zhǐ,wàn zhuàng zhēng zì xiàn。 年多嘉木合,春晚馀花殿。nián duō jiā mù hé,chūn wǎn yú huā diàn。 雕阑留戏蝶,藻井语娇燕。diāo lán liú xì dié,zǎo jǐng yǔ jiāo yàn。 退食鸣玉珂,友于此终宴。tuì shí míng yù kē,yǒu yú cǐ zhōng yàn。 钟鼓乐清时,衣冠集群彦。zhōng gǔ lè qīng shí,yī guān jí qún yàn。 朝市尘得侵,图书味芳远。cháo shì chén dé qīn,tú shū wèi fāng yuǎn。 纷华虽在眼,道胜安用战。fēn huá suī zài yǎn,dào shèng ān yòng zhàn。 初心良已遂,雅志由此见。chū xīn liáng yǐ suì,yǎ zhì yóu cǐ jiàn。 何事江海人,山林未如愿。hé shì jiāng hǎi rén,shān lín wèi rú yuàn。

罪出

赵孟頫

在山为远志,出山为小草。zài shān wèi yuǎn zhì,chū shān wèi xiǎo cǎo。 古语已云然,见事苦不早。gǔ yǔ yǐ yún rán,jiàn shì kǔ bù zǎo。 平生独往愿,丘壑寄怀抱。píng shēng dú wǎng yuàn,qiū hè jì huái bào。 图书时自娱,野性期自保。tú shū shí zì yú,yě xìng qī zì bǎo。 谁令堕尘网,宛转受缠绕。shuí lìng duò chén wǎng,wǎn zhuǎn shòu chán rào。 昔为水上鸥,今如笼中鸟。xī wèi shuǐ shàng ōu,jīn rú lóng zhōng niǎo。 哀鸣谁复顾,毛羽日摧槁。āi míng shuí fù gù,máo yǔ rì cuī gǎo。 向非亲友赠,蔬食常不饱。xiàng fēi qīn yǒu zèng,shū shí cháng bù bǎo。 病妻抱弱子,远去万里道。bìng qī bào ruò zi,yuǎn qù wàn lǐ dào。 骨肉生别离,丘垄谁为扫。gǔ ròu shēng bié lí,qiū lǒng shuí wèi sǎo。 愁深无一语,目断南云杳。chóu shēn wú yī yǔ,mù duàn nán yún yǎo。 恸哭悲风来,如何诉穹昊。tòng kū bēi fēng lái,rú hé sù qióng hào。

祷雨龙洞山

赵孟頫

苍山如犬牙,细路入深谷。cāng shān rú quǎn yá,xì lù rù shēn gǔ。 绝壁千馀仞,上有凌云木。jué bì qiān yú rèn,shàng yǒu líng yún mù。 阴崖不受日,洞穴自成屋。yīn yá bù shòu rì,dòng xué zì chéng wū。 萧森人迹少,荟蔚兽攸伏。xiāo sēn rén jì shǎo,huì wèi shòu yōu fú。 云林互隐映,涧道相回复。yún lín hù yǐn yìng,jiàn dào xiāng huí fù。 翔禽薄穹霄,鸣鸟响岩曲。xiáng qín báo qióng xiāo,míng niǎo xiǎng yán qū。 临桥濯清飔,汲井漱寒玉。lín qiáo zhuó qīng sī,jí jǐng shù hán yù。 神物此渊潜,愆阳有祈祝。shén wù cǐ yuān qián,qiān yáng yǒu qí zhù。 风漓惭善教,吏懦耻厚禄。fēng lí cán shàn jiào,lì nuò chǐ hòu lù。 暂怀尘外想,独往疑有梏。zàn huái chén wài xiǎng,dú wǎng yí yǒu gù。 过幽难久居,济胜乏高躅。guò yōu nán jiǔ jū,jì shèng fá gāo zhú。 策马寻故蹊,归樵相追逐。cè mǎ xún gù qī,guī qiáo xiāng zhuī zhú。

题归去来图

赵孟頫

生世各有时,出处非偶然。shēng shì gè yǒu shí,chū chù fēi ǒu rán。 渊明赋归来,佳处未易言。yuān míng fù guī lái,jiā chù wèi yì yán。 后人多慕之,效颦惑蚩妍。hòu rén duō mù zhī,xiào pín huò chī yán。 终然不能去,俯仰尘埃间。zhōng rán bù néng qù,fǔ yǎng chén āi jiān。 斯人真有道,名与日月悬。sī rén zhēn yǒu dào,míng yǔ rì yuè xuán。 青松卓然操,黄华霜中鲜。qīng sōng zhuó rán cāo,huáng huá shuāng zhōng xiān。 弃官亦易耳,忍穷北窗眠。qì guān yì yì ěr,rěn qióng běi chuāng mián。 抚卷常三叹,世久无此贤。fǔ juǎn cháng sān tàn,shì jiǔ wú cǐ xián。

次韵周公谨见赠

赵孟頫

池鱼思故渊,槛兽念旧薮。chí yú sī gù yuān,kǎn shòu niàn jiù sǒu。 官曹困窘束,卯入常尽酉。guān cáo kùn jiǒng shù,mǎo rù cháng jǐn yǒu。 简书督期会,何用传不朽。jiǎn shū dū qī huì,hé yòng chuán bù xiǔ。 十年从世故,尘土满衣袖。shí nián cóng shì gù,chén tǔ mǎn yī xiù。 归来忽相见,忘此离别久。guī lái hū xiāng jiàn,wàng cǐ lí bié jiǔ。 缅想德翁隐,坐羡沮溺耦。miǎn xiǎng dé wēng yǐn,zuò xiàn jǔ nì ǒu。 新诗使我和,矉里忘己丑。xīn shī shǐ wǒ hé,pín lǐ wàng jǐ chǒu。 平生知我者,颇亦似公否?píng shēng zhī wǒ zhě,pǒ yì shì gōng fǒu? 山林期晚岁,鸡黍共尊酒。shān lín qī wǎn suì,jī shǔ gòng zūn jiǔ。 却笑桓公言,凄然汉南柳。què xiào huán gōng yán,qī rán hàn nán liǔ。

哀鲜于伯几

赵孟頫

生别有再逢,死别终古隔。shēng bié yǒu zài féng,sǐ bié zhōng gǔ gé。 君死己五年,追痛犹一日。jūn sǐ jǐ wǔ nián,zhuī tòng yóu yī rì。 我生大江南,君长淮水北。wǒ shēng dà jiāng nán,jūn zhǎng huái shuǐ běi。 忆昨闻令名,官舍始相识。yì zuó wén lìng míng,guān shě shǐ xiāng shí。 我方二十馀,君发黑如漆。wǒ fāng èr shí yú,jūn fā hēi rú qī。 契合无间言,一见同宿昔。qì hé wú jiān yán,yī jiàn tóng sù xī。 春游每拿舟,夜坐常促席。chūn yóu měi ná zhōu,yè zuò cháng cù xí。 气豪声若钟,意愤髯屡戟。qì háo shēng ruò zhōng,yì fèn rán lǚ jǐ。 谈谐杂叫啸,议论造精覈。tán xié zá jiào xiào,yì lùn zào jīng hé。 巍煌商鼎制,驵骏汉马式。wēi huáng shāng dǐng zhì,zǎng jùn hàn mǎ shì。 奇文既同赏,疑义或共析。qí wén jì tóng shǎng,yí yì huò gòng xī。 锦囊装玉轴,妙绝晋唐迹。jǐn náng zhuāng yù zhóu,miào jué jìn táng jì。 粲然极炫曜,观者咸辟易。càn rán jí xuàn yào,guān zhě xián pì yì。 非君有精鉴,畴能萃奇物。fēi jūn yǒu jīng jiàn,chóu néng cuì qí wù。 最后得玉钩,雕琢螭盘屈。zuì hòu dé yù gōu,diāo zuó chī pán qū。 握手传玩馀,欢喜见颜色。wò shǒu chuán wán yú,huān xǐ jiàn yán sè。 刻意学古书,池水欲尽黑。kè yì xué gǔ shū,chí shuǐ yù jǐn hēi。 书记往来间,彼此各有得。shū jì wǎng lái jiān,bǐ cǐ gè yǒu dé。 我时学钟法,写君先墓石。wǒ shí xué zhōng fǎ,xiě jūn xiān mù shí。 江南君所乐,地气苦下湿。jiāng nán jūn suǒ lè,dì qì kǔ xià shī。 安知从事衫,竟卒奉常职。ān zhī cóng shì shān,jìng zú fèng cháng zhí。 至今屏障间,不忍睹遗墨。zhì jīn píng zhàng jiān,bù rěn dǔ yí mò。 凄凉方井路,松竹荫真宅。qī liáng fāng jǐng lù,sōng zhú yīn zhēn zhái。 乾坤清气少,人物世罕觌。qián kūn qīng qì shǎo,rén wù shì hǎn dí。 绯袍俨画像,对之泪沾臆。fēi páo yǎn huà xiàng,duì zhī lèi zhān yì。 宇宙一何悠,悲酸岂终极。yǔ zhòu yī hé yōu,bēi suān qǐ zhōng jí。

题耕织图二十四首奉懿旨撰耕

赵孟頫

田家重元日,置酒会邻里。tián jiā zhòng yuán rì,zhì jiǔ huì lín lǐ。 小大易新衣,相戒未明起。xiǎo dà yì xīn yī,xiāng jiè wèi míng qǐ。 老翁年已迈,含笑弄孙子。lǎo wēng nián yǐ mài,hán xiào nòng sūn zi。 老妪惠且慈,白发被两耳。lǎo yù huì qiě cí,bái fā bèi liǎng ěr。 杯盘且罗列,饮食致甘旨。bēi pán qiě luó liè,yǐn shí zhì gān zhǐ。 相呼团栾坐,聊慰衰暮齿。xiāng hū tuán luán zuò,liáo wèi shuāi mù chǐ。 田硗藉人力,粪壤要锄理。tián qiāo jí rén lì,fèn rǎng yào chú lǐ。 新岁不敢闲,农事自兹始。xīn suì bù gǎn xián,nóng shì zì zī shǐ。

题耕织图二十四首奉懿旨撰耕

赵孟頫

东风吹原野,地冻亦已消。dōng fēng chuī yuán yě,dì dòng yì yǐ xiāo。 早觉农事动,荷锄过相招。zǎo jué nóng shì dòng,hé chú guò xiāng zhāo。 迟迟朝日上,炊烟出林梢。chí chí cháo rì shàng,chuī yān chū lín shāo。 土膏脉既起,良耜利若刀。tǔ gāo mài jì qǐ,liáng sì lì ruò dāo。 高低遍翻垦,宿草不待烧。gāo dī biàn fān kěn,sù cǎo bù dài shāo。 幼妇颇能家,井臼常自操。yòu fù pǒ néng jiā,jǐng jiù cháng zì cāo。 散灰缘旧俗,门径环周遭。sàn huī yuán jiù sú,mén jìng huán zhōu zāo。 所冀岁有成,殷勤在今朝。suǒ jì suì yǒu chéng,yīn qín zài jīn cháo。

题耕织图二十四首奉懿旨撰耕

赵孟頫

良农知土性,肥瘠有不同。liáng nóng zhī tǔ xìng,féi jí yǒu bù tóng。 时至万物生,芽蘖由地中。shí zhì wàn wù shēng,yá niè yóu dì zhōng。 秉耒向畎亩,忽遍西与东。bǐng lěi xiàng quǎn mǔ,hū biàn xī yǔ dōng。 举家往于田,劳瘁在尔农。jǔ jiā wǎng yú tián,láo cuì zài ěr nóng。 春雨及时降,被野何蒙蒙。chūn yǔ jí shí jiàng,bèi yě hé méng méng。 乘兹各布种,庶望西成功。chéng zī gè bù zhǒng,shù wàng xī chéng gōng。 培根利秋实,仰天望年丰。péi gēn lì qiū shí,yǎng tiān wàng nián fēng。 但使阴阳和,自然仓廪充。dàn shǐ yīn yáng hé,zì rán cāng lǐn chōng。

题耕织图二十四首奉懿旨撰耕

赵孟頫

孟夏土加润,苗生无近远。mèng xià tǔ jiā rùn,miáo shēng wú jìn yuǎn。 漫漫冒浅陂,芃芃被长阪。màn màn mào qiǎn bēi,péng péng bèi zhǎng bǎn。 嘉谷虽已殖,恶草亦滋蔓。jiā gǔ suī yǐ zhí,è cǎo yì zī màn。 君子与小人,并处必为患。jūn zi yǔ xiǎo rén,bìng chù bì wèi huàn。 朝朝荷锄往,薅耨忘疲倦。cháo cháo hé chú wǎng,hāo nòu wàng pí juàn。 旦随鸟雀起,归与牛羊晚。dàn suí niǎo què qǐ,guī yǔ niú yáng wǎn。 有妇念将饥,过午可无饭。yǒu fù niàn jiāng jī,guò wǔ kě wú fàn。 一饱不易得,念此独长叹。yī bǎo bù yì dé,niàn cǐ dú zhǎng tàn。

题耕织图二十四首奉懿旨撰耕

赵孟頫

仲夏苦雨乾,二麦先后熟。zhòng xià kǔ yǔ qián,èr mài xiān hòu shú。 南风吹陇亩,惠气散清淑。nán fēng chuī lǒng mǔ,huì qì sàn qīng shū。 是为农夫庆,所望实其腹。shì wèi nóng fū qìng,suǒ wàng shí qí fù。 酤酒醉比邻,语笑声满屋。gū jiǔ zuì bǐ lín,yǔ xiào shēng mǎn wū。 纷然收穫罢,高廪起相属。fēn rán shōu huò bà,gāo lǐn qǐ xiāng shǔ。 有周成王业,后稷播百谷。yǒu zhōu chéng wáng yè,hòu jì bō bǎi gǔ。 皇天贻来牟,长世自兹卜。huáng tiān yí lái móu,zhǎng shì zì zī bo。 愿言仍岁稔,四海尽蒙福。yuàn yán réng suì rěn,sì hǎi jǐn méng fú。

题耕织图二十四首奉懿旨撰耕

赵孟頫

当昼耘水田,农夫亦良苦。dāng zhòu yún shuǐ tián,nóng fū yì liáng kǔ。 赤日背欲裂,白汗洒如雨。chì rì bèi yù liè,bái hàn sǎ rú yǔ。 匍匐行水中,泥淖及腰膂。pú fú xíng shuǐ zhōng,ní nào jí yāo lǚ。 新苗抽利剑,割肤何痛楚。xīn miáo chōu lì jiàn,gē fū hé tòng chǔ。 夫耘妇当馌,奔走及亭午。fū yún fù dāng yè,bēn zǒu jí tíng wǔ。 无时暂休息,不得避炎暑。wú shí zàn xiū xī,bù dé bì yán shǔ。 谁怜万民食,粒粒非易取。shuí lián wàn mín shí,lì lì fēi yì qǔ。 愿陈知稼穑,《无逸》传自古。yuàn chén zhī jià sè,wú yì chuán zì gǔ。